Supernatural'a "iki kardeş hayalet avlıyor" diye başladım; on beş yıl ve üç yüz yirmi sekiz bölüm sonra, bir aileye veda eder gibi bitirdim. Çok az dizi bu kadar uzun yaşar, daha azı bu kadar uzun yaşarken sevilmeye devam eder. Aşağıdaki notlar, "Carry On Wayward Son" her çaldığında tüyleri diken diken olan, finalde ise ekrana bakıp uzun süre konuşamayan bir izleyicinin defterinden.
Eric Kripke'nin 2005'te yarattığı dizi, başta mütevazı bir hedefle yola çıktı: Amerikan kentsel efsanelerini, bir Chevy Impala'nın içinde dolaşan iki kardeşin gözünden anlatmak. Ama Supernatural bu küçük çerçevede kalmadı; meleklerin, şeytanların, Tanrı'nın ve kıyametin içine daldı, sonra tekrar kalbine, yani Sam ile Dean'in arasındaki bağa geri döndü. Bu dizi bir korku dizisi gibi başladı, bir mitoloji destanına dönüştü ve sonunda her zaman olduğu şeye, bir aile dramına vardı.
İki Kardeş, Bir Impala ve Açık Yol
Dizinin DNA'sı ilk bölümden bellidir: Sam (Jared Padalecki) ve Dean (Jensen Ackles) Winchester, annelerini bir şeytana kaybetmiş, babaları tarafından "avcı" olarak yetiştirilmiş iki kardeş. Onların evi bir kasaba değil, '67 model siyah Chevrolet Impala, hayranların sevgiyle "Baby" dediği o araba, dizinin üçüncü baş karakteri sayılır. Bagajında tuz, demir ve kutsal su; teybinde ise Kansas, AC/DC, Bob Seger çalan klasik rock.
İlk sezonlar bu "haftanın canavarı" formülüyle ilerler: Her bölüm yeni bir kasaba, yeni bir efsane, yeni bir ürperti. Wendigo'lar, hayaletler, tulpalar, değişen kılıklar... Bu yapı, diziye hem bir korku antolojisinin esnekliğini hem de bir yol filminin özgürlüğünü kazandırdı. Ama bu ürkütücü vinyetlerin altında her zaman aynı sıcak çekirdek vardı: Birbiri için ölmeye hazır, ama birbirini sürekli sinir eden iki kardeş.
Korkudan Mitolojiye: Sürekli Büyüyen Bir Dünya
Supernatural'ın asıl cesareti, kendi ölçeğini sürekli büyütmesiydi. Hayalet hikâyeleriyle başlayan dizi, zamanla şeytanların hiyerarşisine, cehennemin politikasına, meleklere ve nihayetinde Tanrı'nın kendisine uzandı. Beşinci sezona kadar süren Lucifer ve kıyamet hattı, Kripke'nin başından beri planladığı o beş sezonluk yay, dizinin yaratıcı zirvesidir. Kader, özgür irade ve "seçilmiş olmanın laneti" temaları, bir korku dizisinin altında şaşırtıcı bir felsefi derinlik açtı.
Bu genişleyen lore, hem dizinin en büyük gücü hem de zaman zaman yüküydü. Bir yandan Winchester'ların her sezon daha büyük bir tehditle yüzleşmesi heyecan vericiydi; öte yandan "Tanrı'yı bile yendikten sonra ne kalır?" sorusu, ilerleyen sezonlarda gerçek bir meydan okumaya dönüştü. Yine de dizi, mitolojisini hep aynı pusulayla yönetti: Ne kadar büyürse büyüsün, mesele her zaman bu iki kardeşin neyi feda etmeye razı olduğuydu.
Castiel ve Genişleyen Aile
Dördüncü sezonda gölgelerden çıkıp Dean'i cehennemden çeken melek Castiel (Misha Collins), diziyi kalıcı olarak değiştirdi. Başta soğuk ve mesafeli bir göksel asker olan Cas, zamanla insanlığı seçen, Winchester'ların üçüncü kardeşi sayılan trajik bir figüre dönüştü. Onun "ben isyan ettim ve bunu senin için yaptım" repliklerindeki ağırlık, dizinin en sevilen karakter yaylarından birini oluşturdu.
Cas yalnız değildi: Cehennem kralı Crowley'nin (Mark Sheppard) kıvrak diliyle yaptığı düşman-dost dansı, ve hepsinden önemlisi, kardeşlere baba olan hurdacı Bobby Singer'ın (Jim Beaver) "İdjit!" diye azarlamaları... Bu yan kadro, dizinin "kan bağıyla kurulmayan aile" temasını ete kemiğe büründürdü. Supernatural büyüdükçe yalnız iki kardeşin değil, seçilmiş bir ailenin dizisine dönüştü.
"Family Don't End in Blood": Kardeşliğin Kalbi
Supernatural'ı on beş yıl ayakta tutan şey ne canavarlar ne de meleklerdi; Sam ile Dean arasındaki bağdı. Jared Padalecki ve Jensen Ackles'ın on beş yılda kemikleşen kimyası, televizyonda eşine az rastlanır bir doğallığa ulaştı. İki kardeş birbiri için cehenneme indi, birbirini öldürdü, birbirini diriltti, birbirine ihanet etti ve her seferinde geri döndü. "Family don't end in blood" (Aile kan bağıyla bitmez) sözü dizinin kalbiydi.
Dizi bu ciddiyeti, kendiyle dalga geçmekten de hiç çekinmedi. "The French Mistake" gibi meta bölümlerde izleyiciler kendi adlarıyla, "gerçek dünyada" bir diziyi oynayan aktörlere dönüşürdü; "Changing Channels" televizyon türlerini parodileştirirdi. Bu öz-farkındalık ve mizah, ağır mitolojinin arasında nefes alma boşlukları açtı ve hayran kitlesiyle dizi arasında nadir bir samimiyet kurdu. SPN fandom'u, dizinin neredeyse bir karakteri haline geldi.
Uzun Yolun Bedeli: Tekrar ve Dalgalanma
Bu kadar uzun bir yolculuğun bedelleri de oldu. Kripke'nin planladığı hikâye beşinci sezonda doğal sonuna ulaşmıştı; sonrasındaki on sezon, dizinin sürekli kendine yeni amaçlar icat etmesini gerektirdi. Bu da kaçınılmaz olarak tekrar eden kalıplara yol açtı: Bir kardeşin ölmesi, diğerinin onu pahalı bir bedelle geri getirmesi, yeni bir "en büyük tehdit"in belirmesi. Kimi sezonlar bu döngüde yorgun ve amaçsız hissettirdi.
Yine de Supernatural, en zayıf dönemlerinde bile bir şeyi hiç kaybetmedi: karakterlerinin sıcaklığı. Hikâye sendelediğinde bile Sam, Dean ve Cas'la vakit geçirmek keyifliydi; çünkü onlar artık birer karakter değil, izleyicinin yıllardır tanıdığı insanlardı. Diziyi izlemeye devam etmenin sebebi çoğu zaman "sırada hangi canavar var" değil, "bu aileye ne oluyor" merakıydı.
Sonuç: Eve Giden Uzun Yol
Supernatural, kusurları olan ama sevgisi tartışılmaz bir dizi. Evet, beşinci sezondan sonra hikâye zaman zaman dağıldı; evet, son bölüm bazı hayranlar için fazla sade, hatta yetersiz kaldı. Ama on beş sezon boyunca bir kitleyi her hafta aynı garajın önünde toplayabilen, "Carry On Wayward Son" çaldığında binlerce insanı aynı anda hüzünlendirebilen başka kaç yapım var? Bu dizi bir alışkanlıktan çok bir yoldaşlığa dönüştü.
Bugün diziye başlayacak birine dürüst olurum: İlk beş sezon türünün zirvesi, sonrası ise inişli çıkışlı ama hâlâ değerli bir uzun yol. Sabredene Supernatural, çok az dizinin verebileceği bir şey sunuyor: yıllar içinde gerçekten tanıdığınız, sevdiğiniz ve veda etmeye kıyamadığınız bir aile. Bir korku dizisi olarak başlayıp bir sadakat hikâyesi olarak biten, nadir bir televizyon maratonu.
